Dla opiekunów

Wolontariat

Wolontariat oznacza bezinteresowne działanie na rzecz drugiego człowieka lub całej społeczności, wykraczające poza więzi rodzinne, koleżeńskie czy przyjacielskie. Wolontariuszem może być każdy, w każdej dziedzinie życia społecznego, wszędzie tam, gdzie taka pomoc jest potrzebna, przy czym warto pamiętać, nie każdy wolontariusz ma predyspozycje odpowiednie do każdego rodzaju pracy.

W przypadku opieki nad chorymi, wolontariat to przede wszystkim towarzyszenie. W zależności od potrzeby może ono oznaczać pomoc w pielęgnacji, karmieniu, poruszaniu się na wózku, czytaniu, ale często najważniejsza okazuje się po prostu rozmowa, wspólne milczenie, potrzymanie za rękę. Taką formę pomocy, polegającą na bezpośrednim towarzyszeniu podopiecznemu, określa się mianem wolontariatu opiekuńczego. Wymaga ona odpowiedniego przygotowania poprzez udział w szkoleniu. Oczywiście, nie każdy czuje się na siłach i nie każdy może pomagać w taki sposób. Dla wszystkich innych osób, które chcą być wolontariuszami, istnieją inne formy pomagania, na przykład wolontariat określany jako akcyjny.

Wolontariuszem może zostać każdy, kto:

  • ma trochę wolnego czasu i chce go podarować innym;
  • czuje potrzebę niesienia pomocy ludziom ciężko chorym;
  • chce więcej dowiedzieć się o sobie, rozwinąć swoje umiejętności bycia z drugim człowiekiem;
  • uzyska certyfikat wolontariusza i podstawy wiedzy paliatywno-hospicyjnej (w przypadku bezpośredniej opieki nad podopiecznym);
  • pragnie pomagać w organizowaniu działań i akcji charytatywnych;
  • chce realizować swoje pomysły i poszerzać swoje możliwości.

Niemal każdy ośrodek paliatywno-hospicyjny prowadzi wolontariat. Jeśli chcesz zostać wolontariuszem w hospicjum, znajdź ośrodek znajdujący się w Twojej okolicy i skontaktuj się z koordynatorem wolontariatu.

Wolontariat opiekuńczy

Wolontariusz opiekuńczy to osoba, która niesie bezpośrednią pomoc choremu terminalnie oraz jego rodzinie. Do zadań wolontariuszy należy m.in. pomoc podczas zabiegów pielęgnacyjnych, spożywania posiłków, towarzyszenie choremu i jego rodzinie, pomoc w drobnych pracach porządkowych, czytanie chorym książek lub gazet, towarzyszenie pacjentom poruszającym się na wózkach podczas spacerów. Wolontariusz opiekuńczy jest cennym wsparciem dla lekarzy, psychologów i pielęgniarek. Aby nim zostać, należy ukończyć specjalistyczny kurs przygotowawczy, składający się z wykładów i praktycznych warsztatów. Kursy takie organizuje wiele hospicjów i trwają one zwykle kilka miesięcy. Podczas kursu kandydat do wolontariatu nabywa wiedzę i umiejętności niezbędne w opiece nad pacjentem, ale uczy się też form towarzyszenia i rozmowy z chorym i jego rodziną. Umiejętności te są przydatne zarówno w pracy zawodowej (np. u pielęgniarek, ratowników medycznych, opiekunów osób starszych), jak i w życiu prywatnym (np. przy opiece nad chorymi bliskimi).

Wolontariat akcyjny

Wolontariusze, którzy z racji wieku (niepełnoletność) lub nieczujący się na siłach, by pomagać pacjentowi bezpośrednio, mogą z powodzeniem odnaleźć się w innych zajęciach. Bardzo ważną rolę w działalności hospicjów odgrywa pomoc wolontariuszy w pracach biurowych czy w przygotowaniu i wspieraniu realizacji różnorodnych projektów charytatywnych. Wolontariuszami hospicyjnymi mogą być już przedszkolaki wykonujące papierowe kwiaty wręczane darczyńcom hospicjum, a także uczniowie zbierający pieniądze podczas kwest ulicznych, studenci prowadzący strony internetowe hospicjów, profesjonaliści wykonujący bez wynagrodzenia dla hospicjum prace, za które zwykle pobierają opłaty (np. prawnicy, ogrodnicy, tłumacze, kierowcy, malarze itp.) oraz emeryci, którzy chcą, by ich wiedza, doświadczenie i wolny czas zostały wykorzystane dla dobra innych.

Wolontariusz akcyjny wykonuje prace wspomagające codzienne funkcjonowanie hospicjum. Pomoc takiego wolontariusza jest szczególnie przydatna podczas wszelkiego rodzaju akcji promocyjnych i charytatywnych. Przygotowywanie i dystrybucja materiałów promocyjnych i zaproszeń, przygotowywanie i przeprowadzenie akcji, szukanie sponsorów – to tylko przykłady czynności wykonywanych przez wolontariuszy przy okazji takich akcji. Osoby chętne do niesienia pomocy przydatne są także w spokojniejszych okresach funkcjonowania hospicjum czy wspierającego go stowarzyszenia, kiedy to pomocy wymagać może np. prowadzenie strony internetowej, pozyskiwanie nowych wolontariuszy, utrzymywanie kontaktów z rodzinami pacjentów, rozsyłanie podziękowań darczyńcom. Zobacz, co może robić wolontariusz akcyjny.

Prawa i obowiązki wolontariusza

Prawa

Prawa wolontariusza wynikają z Ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 roku o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Należą do nich:

  • prawo wolontariusza do uzyskania informacji o przysługujących mu prawach i ciążących na nim obowiązkach oraz prawo do dostępu do tych informacji,
  • prawo wolontariusza do informacji o ryzyku dla zdrowia i bezpieczeństwa związanym z wykonywanymi świadczeniami oraz o zasadach ochrony przed zagrożeniami,
  • prawo wolontariusza do odpowiednich środków ochrony indywidualnej,
  • prawo wolontariusza do bezpiecznych i higienicznych warunków wykonywania świadczeń,
  • prawo wolontariusza do odbywania podróży służbowych na koszt korzystającego (hospicjum) oraz do zwolnienia korzystającego z tego obowiązku,
  • prawo wolontariusza do zaopatrzenia z tytułu wypadku przy wykonywaniu świadczeń albo do ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych wypadków (w zależności od okresu, na który zostało zawarte porozumienie z wolontariuszem),
  • prawo wolontariusza do otrzymania zaświadczenia o wykonywaniu świadczeń, które określa co najmniej zakres świadczeń wolontariusza,
  • prawo wolontariusza do potwierdzenia na piśmie treści porozumienia.

Obowiązki

Obowiązki wolontariusza nie zostały w sposób bezpośredni i jednoznaczny określone w przepisach prawa. Mogą one wynikać z różnych aktów prawnych i są związane z czynnościami, które wolontariusz wykonuje na rzecz korzystającego (hospicjum). Każda placówka może również ustalić obowiązki wolontariusza w treści porozumienia lub w ustalonym przez siebie regulaminie.

Porozumienie zawarte pomiędzy wolontariuszem i hospicjum, na zasadach określonych w ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, stanowi zobowiązanie do realizacji przez wolontariusza zawartych w nim wzajemnych uzgodnień dotyczących m.in. zakresu zadań i czasu ich realizacji.

Jeśli wolontariusz w hospicjum uczestniczy w opiece nad pacjentami, to źródłem jego obowiązków będzie ustawa z dnia 6 listopada 2008 roku o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Przewiduje ona zwłaszcza:

  • obowiązek wolontariusza poszanowania intymności i godności pacjenta,
  • obowiązek wolontariusza poszanowania prawa pacjenta do umierania w spokoju i godności,
  • obowiązek wolontariusza zachowania w tajemnicy informacji związanych z chorym, a uzyskanych w związku z wykonywaniem świadczeń,
  • obowiązek wolontariusza uwzględnienia zgody lub sprzeciwu pacjenta na udział wolontariusza w opiece nad nim lub na wykonywanie poszczególnych czynności,
  • obowiązek przestrzegania pozostałych praw pacjenta.

Źródło: www.fundacjahospicyjna.pl

end faq